Những chiếc máy chụp hình trên đường phố tại Hoa kỳ

Hôm nay chúng tôi sẽ kể cho quý vị nghe về những chiếc máy chụp hình nhỏ màu đen đang gây náo động trên toàn quốc.

Desiree Rios cho The New York Times - Tôi, bị theo dõi

Aug. 10, 2026Updated 1:14 p.m. ET

 

Quý vị có bao giờ để ý đến một trong những chiếc máy chụp hình này trong xóm mình không? Nếu quý vị có lái xe, thì gần như chắc chắn có một chiếc đã để ý đến quý vị. Có thể quý vị đã bị ghi hình hàng trăm, có lẽ hàng ngàn lần.

 

Một công ty tên là Flock đã đặt 120.000 máy chụp hình như thế này trên đầu cột đèn và các góc đường khắp nước Mỹ. (Xem chúng trên bản đồ.) Chúng chụp hình các xe qua lại, ghi lại mọi biển số xe. Chúng có thể nhận diện nhãn hiệu và kiểu xe, cũng như các vết móp, vết bể và cả hình dán trên cản xe. (Xe của quý vị đã leo núi Washington? Flock biết điều đó.)

 

Tất cả được đưa vào một kho dữ liệu khổng lồ, mà các sở cảnh sát phải trả tiền để được vào xem. Các sở có thể, và thường làm, chia sẻ tài liệu của họ với các sở khác, tạo thành một mạng lưới toàn quốc.

 

Lời chào mời rất đơn giản: Flock nói rằng máy của họ giúp theo dõi xe bị đánh cắp, tìm tội phạm và giải quyết các vụ án. Công ty bắt đầu hợp tác với sở cảnh sát chưa đầy sáu năm trước và hiện có hợp đồng với 7.000 sở, tương đương 40% tổng số sở trên toàn quốc.

 

Mạng lưới giám sát của Flock rộng lớn và ở cùng khắp mọi nơi đến nỗi nó đã trở thành một sự thật gần như vô hình trong đời sống. Công ty nói rằng mỗi tháng họ chụp 20 tỷ biển số xe. Để hình dung con số này: Với khoảng 300 triệu xe có đăng ký tại Hoa Kỳ, theo Cục Quản lý Xa lộ Liên bang, trung bình mỗi xe bị quét khoảng 800 lần một năm. (HCD: chia đểu ra thì mỗi người Mỹ già trẻ bé lớn có một chiếc xe)

 

Không nhanh vậy -

 

Cảnh sát có thể tra cứu kho dữ liệu của Flock để theo dõi người ta một cách chi tiết mà không cần trát tòa. Một số đã dùng chúng để theo dõi người yêu. Nhân viên ICE đã dùng chúng để săn lùng dân nhập cư. Một cảnh sát Texas đã dùng chúng để theo dõi một phụ nữ băng qua tiểu bang vì bị nghi là đã phá thai.

 

Dĩ nhiên chúng ta đã quen với máy quay giám sát; chúng ta gắn chúng trên chuông cửa và chấp nhận chúng trong văn phòng và nhà hàng. Nhưng máy của Flock đã trở thành đối tượng bị ghét cay ghét đắng, thậm chí bị bạo lực, như các đồng nghiệp Fernando Alfonso III và Kashmir Hill của tôi đưa tin.

 

Người ta chặt chúng xuống, xịt sơn lên, lấy bao rác phủ lên và bắn súng vào chúng. Một ứng cử viên Quốc hội Tennessee, bị buộc tội phá hoại nghiêm trọng vì bị cáo buộc đã bắn bốn máy Flock, đã nhận được hơn 13.000 đô la quyên góp trên GoFundMe để lo luật sư bào chữa.

 

Những người ủng hộ quyền riêng tư đang tạo ra các ứng dụng và trang web nhằm phá hoại Flock. Một ứng dụng tên FlockHopper, vẽ ra các lộ trình lái xe né tránh máy quay. Một ứng dụng khác, Have I Been Flocked?, cho phép người ta tìm kiếm trong nhật trình truy vấn Flock của sở cảnh sát, được thu thập qua yêu cầu hồ sơ công. DeFlock mời người dùng "khám phá và báo cáo máy đọc biển số tự động" trong cộng đồng của họ. Các video YouTube với hàng triệu lượt xem cho thấy các lỗ hổng bảo mật của Flock khiến nó có thể bị tấn công và sau đó bị theo dõi như một kiểu "Netflix cho kẻ rình rập".

 

Không có gì đáng ngạc nhiên khi nhiều người Mỹ bực mình khi biết họ đang bị theo dõi. Flock tượng trưng cho một khái niệm lớn hơn, trừu tượng hơn về giám sát hàng loạt. Tên của nó được nhắc cùng hơi thở với Palantir, công ty phân tích dữ liệu nổi tiếng vì, trong số những việc khác, đã giúp ICE tập hợp dữ liệu về dân nhập cư. Điểm khác biệt là quý vị có thể thấy — và bắn — vào một máy Flock.

 

"Thật khó chịu khi luôn bị theo dõi và soi mói," Will Freeman, người tạo ra DeFlock, một kỹ sư phần mềm ở Boulder, Colorado, nói. Thành phố này nói rằng 31 máy Flock của họ đã làm giảm 34,5% vụ trộm xe có động cơ.

 

Desiree Rios cho The New York Times

 

Nhưng ở nơi nào có nhiều máy nầy thì sự phản đối — cũng giống như phản đối các trung tâm data AI — rất mãnh liệt. Tại Texas, hợp đồng của Flock đã bị hủy ở thành phố Austin tự do cũng như ở Bandera, một thị trấn bảo thủ với khoảng 900 người. Tháng trước, một dân biểu Cộng Hòa đã đưa ra dự luật yêu cầu các nhân viên liên bang phải có trát tòa trước khi nhận tài liệu chụp ảnh của Flock.